ΕΚΘΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΙΣ / METAMORPHOSIS
Το Μουσείο Ηρακλειδών παρουσιάζει την έκθεση «ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΙΣ / METAMORPHOSIS» του Θανάση Μπίρλη σε επιμέλεια Βασιλικής Παπακώστα, η οποία ανοίγει τις πύλες της στις 8 Μαΐου 2026 και θα διαρκέσει έως τις 7 Ιουνίου 2026, στις αίθουσες περιοδικών εκθέσεων του Μουσείου.
Η «Μεταμόρφωσις» συγκεντρώνει έργα από όλες τις δημιουργικές περιόδους του Θανάση Μπίρλη και αναδεικνύει τον πυρήνα της καλλιτεχνικής του πρακτικής: τη μετατροπή καθημερινών, φαινομενικά άχρηστων υλικών σε φορείς νοήματος και αισθητικής εμπειρίας.
Η έκθεση αποτελεί την κορύφωση μιας ευρύτερης καλλιτεχνικής αφήγησης που ξεκίνησε με το «Προοίμιο / Proem Metamorphosis», που παρουσιάζεται από τις 20 Μαρτίου 2026, ημέρα της Εαρινής Ισημερίας, στο πωλητήριο του Μουσείου Ηρακλειδών.
Ποιος είναι, τελικά, ο Θανάσης Μπίρλης;
Ή, ίσως πιο ουσιαστικά, τι είναι; Επιτυχημένος επιχειρηματίας, ενεργός πολίτης, φωτογράφος, εικαστικός. Η απάντηση βρίσκεται σε όλα τα παραπάνω — και σε κάτι περισσότερο: σε μια αδιάκοπη διαδικασία μεταμόρφωσης.
Όπως σημειώνει ο Παντελής Μήτσιου, υπεύθυνος marketing και ανάπτυξης του Μουσείου Ηρακλειδών:
«Ήταν η επαγγελματική διαστροφή μου, να βλέπω τα πάντα από τη σκοπιά του περιβαλλοντικού οφέλους, που για πρώτη φορά με ώθησε να στρέψω το βλέμμα μου στο έργο του Μπίρλη. Η απλή, επιφανειακή, ανάγνωση των δημιουργιών του σαν προσπάθεια επανάχρησης υλικών που αλλιώς θα κατέληγαν στα σκουπίδια, σύντομα μετατράπηκε σε θαυμασμό για το βάθος του έργου του, που ξεπερνά εύκολα τη μηχανιστική αντίληψη της ανακύκλωσης και αποκαλύπτεται στον προσεκτικό παρατηρητή, ως μεταμόρφωση υλικών, που λειτουργούν πρωτογενώς για να εκφράσουν τον κόσμο του καλλιτέχνη.
Ο Μπίρλης αγαπάει τα υλικά του. Από τις μπογιές του, που χρησιμοποιεί με φειδώ, μέχρι τους φακούς και τους σκελετούς των γυαλιών που κατασκευάζει, τα δειγματολόγια των εταιρειών οπτικών που φτάνουν στα χέρια του. Αγαπάει το ξύλο, το πλαστικό, το μέταλλο, τα σταματημένα ρολόγια, τις πλακέτες παλιών συσκευών. Ο Μπίρλης φαντάζεται. Με την αθωότητα της φαντασίας των παιδιών που βλέπουν ουρανοξύστες εκεί που εμείς βλέπουμε προσόψεις κινητών, ήλιους, εκεί που εμείς βλέπουμε ρολόγια, φτερά, εκεί που εμείς βλέπουμε φακούς γυαλιών ηλίου.
Ο χρόνος, η στασιμότητα, η φθορά είναι κύρια δομικά συστατικά του έργου του Μπίρλη. Κοιτάζει το παρελθόν όχι νοσταλγικά αλλά ωσάν να ανατέμνει τον εαυτό του, τον κόσμο του και την κοινωνία γύρω του. Η μεταμόρφωση των υλικών, τελικά, σχεδιάζει το περίγραμμα της ατομικής μας μεταμόρφωσης στην πάροδο του χρόνου, στην πορεία από τη νεότητα στην ενηλικίωση και τη φθορά. Υπ’ αυτήν την έννοια, το έργο του είναι ένας καθρέφτης όπου ο καθένας μπορεί να αναζητήσει και ίσως να βρει κομμάτι του εαυτού του, αν μπορέσει να κοιτάξει χωρίς φόβο στην προσωπική του άβυσσο, όπως είδα να κοιτάζει ένα κορίτσι τις μικρές κατοπτρικές οθόνες των κινητών σε ένα από τα αστικά τοπία του καλλιτέχνη».
Επιμέλεια Έκθεσης: Βασιλική Παπακώστα
Γραφιστικός σχεδιασμός: Τζωρτζίνα Σαββάκη
Κείμενα: Παντελής Μήτσιου
Γενική εποπτεία: Ελένη Νομικού
Τεχνική υποστήριξη: Ίσα Χότι
Διοικητική υποστήριξη: Ελευθερία Παπαγιάννη
Ο Θανάσης ΜΠΙΡΛΗΣ γεννήθηκε στην Καισαριανή, τελείωσε το λύκειο αρρένων Υμηττού κ σπούδασε την οπτική επιστήμη. Δίδαξε για οκτώ χρόνια στο ΤΕΙ, στο τμήμα οπτικής οπτομετρίας. Ασχολείται με τις επιχειρήσεις οπτικών κ είναι ιδρυτής της αλυσίδας οπτικών καταστημάτων Οφθαλμός. Το 1996 εφαρμόζει πρώτος το σύστημα δίκαιοχρήσης στον χώρο της οπτικής.
Παράλληλα ασχολείται με την τέχνη ζωγραφίζοντας η κάμνοντας μικρογλύπτα κ όχι μόνον. Εκθέτει δουλειά του με θέμα την ανακύκλωση το 2006, στο Ψυχικό, στην γκαλερί Μονόχωρο σε επιμέλεια Γ. Σερέτη. Από τότε, τον συναντάμε στα εικαστικά πράγματα:
2007, πολυχώρος Canto, Γλυφάδα, με επιμέλεια της Α. Σωτηρίου, 2007, γκαλερί Art-sa, Τζιά, με επιμέλεια της Σ. Αντωνοπουλου. Το 2010, τον βρίσκουμε στο «Οφθαλμοφανές» στο Γκάζι και την ίδια χρονιά στη γκαλερί Ζουμπουλάκη, με επιμέλεια της Ίριδας Κρητικού. Με την κ. Κρητικού, συνεργάζεται και το 2011 στην έκθεση Ωρόσημα, στη γκαλερί GENESIS. Το 2014, παρουσιάζει τη δουλειά του στον πολυχώρο Garage, στην Ηλιούπολη και το 2017, έκθεσή του στη γκαλερί MARINA KEAS ΒΟΥΡΚΑΡΙ, Κέα, επιμελείται η Κ Μαρούλη. Το 2018, στο Μουσείο Ηρακλειδών, συστήνεται στο ευρύ κοινό και ως φωτογράφος, με την έκθεση «Αόρατη Πόλη». Παράλληλα με την έκθεση φωτογραφίας, στο πωλητήριο του Μουσείου Ηρακλειδών, παρουσιάζονται τα περίφημα «έντομα», μικρογλυπτά κατασκευασμένα από προς απόρριψη υλικά των οπτικών . Είχε προηγηθεί παρόμοια έκθεση στον Ιανό, το 2013, ενώ ακολούθησε το 2018, το πωλητήριο του Μουσείου Μπενάκη. Τέλος. το 2022, κυκλοφορεί το πρώτο του φωτογραφικό λεύκωμα, με τίτλο «Κούβα».
Η Βασιλική Παπακώστα, Αρχαιολόγος του ΕΚΠΑ κάτοχος MSc στη μουσειολογία με ειδικότητα στην επικοινωνία του πολιτισμού, εργάζεται στο Μουσείο Ηρακλειδών από το 2022 μέχρι σήμερα.
Κατά τη διάρκεια΄ της συνεργασίας της με το Μουσείο, έχει διεκπεραιώσει με απόλυτη επιτυχία τα καθήκοντά της στην υποδοχή, την εξυπηρέτηση και την ξενάγηση των επισκεπτών, όπως και στον σχεδιασμό και την υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων.
Έχει αναλάβει την υποδοχή και ενημέρωση ειδικών κοινών, αποκλεισμένων ατόμων και κοινωνικών ομάδων.
Από το 2024, είναι επικεφαλής μουσειολόγος και επιμελήτρια του Μουσείου. Διαχειρίζεται τα κοινωνικά δίκτυα, είναι υπεύθυνη για τη δημόσια εικόνα του Μουσείου και το εκπροσωπεί σε δίκτυα στην Ελλάδα και τον κόσμο.